Ăn Chơi > Nồng nàn chõ xôi nhỏ nhẻ
Nồng nàn chõ xôi nhỏ nhẻ
5/8/2013 6:51 AM. Người đăng: xiu



Bữa cơm tết muộn của tôi ở gia đình người Mường huyện Bá Thước, Thanh Hóa hôm ấy có món xôi nhỏ nhẻ. Chõ xôi nếp nương đồ cùng một loại đậu mọc dại tràn khắp các bản Mường, bản Thái xứ này lan tỏa mùi thơm ngây ngất nồng nàn trong sương chiều bảng lảng.

Độ tháng 4, dân bản bắt đầu gieo lúa nương, mầm đậu non cũng nhú, bám vào những lùm cây bụi mà sống. Tháng 9, 10 lúa vàng nương rẫy, khắp bụi bờ cũng xanh um ken đặc những chùm nhỏ nhẻ. Quả đậu nhỏ nhẻ mọc thành chùm như đậu xanh, cứ mỗi mắt lá, lại vươn ra một chùm sai trĩu.



Ăn thử nắm xôi nhỏ nhẻ để thấy rằng loại đậu hoang dại này mới đúng là

bạn “tri kỷ” của nếp nương 

Hạt đậu tách ra rồi phơi khô, cất trên gác bếp. Nhỏ nhẻ vốn cứng, nên muốn đồ xôi phải ngâm đậu trước khi ngâm gạo cả mấy tiếng đồng hồ.

Với những ai ham đồ nếp, xôi đậu vốn chẳng xa lạ gì, từ những thức quen thuộc như xôi đậu xanh, đậu đen, đậu đỏ, đến “quý tộc” như xôi đậu quyên, đậu ngự…

Nhưng ăn thử nắm xôi nhỏ nhẻ, tôi thấy rằng loại đậu hoang dại này mới đúng là bạn “tri kỷ” của nếp nương.

Hạt đậu nhỏ nhẻ bé hơn đậu xanh và có màu đỏ sẫm. Thoạt nhìn, hạt trông như bị lép, chẳng căng mọng mỡ màng như những “anh em” khác. Nhưng có lẽ vì thế nên cái bùi bùi của nó khiến bạn ăn mãi mà không ngấy.



Nắm xôi dẻo quẹo còn có vị mát thanh và chút hương ngai ngái của núi rừng 

Xôi nóng hổi, nếp nương trắng ngần ấp ủ hạt đậu sâm sẫm đỏ lúc này chờ đợi chẻo tời.

Chẻo tời là món chấm na ná như món đậu xị của người Nùng, người Mông ở Lào Cai, Hà Giang. Nguyên liệu phổ biến là đậu tương đồ chín, giã nhuyễn mịn, trộn với muối và gừng tươi giã nhỏ.

Nếu như đậu xị của người Nùng, người Mông được ủ trong chum vại thì chẻo tời của người Mường được gói vào lá chuối, cất lên gác bếp. Hơi nóng của bếp lửa và khói bốc lên giúp đậu lên men và cũng bớt nặng mùi hơn đậu xị.

Chẻo tời dùng để chấm cá, chấm rau rừng, hay giản dị là chấm với xôi. Vị mặn mòi của đậu lên men, thoảng chút cay nồng của gừng khiến mùa xuân se lạnh thêm ấm áp.

Bài và ảnh: Tịnh Tâm

Những video liên quan

Công Thức Liên Quan

Lẩu kim chi nóng hổi cay nồng
Nóng hôi hổi canh kim chi bắp
nui xào tôm nóng sốt
Chè đậu đen nóng
4 món cà ri cay cay, nóng nóng
Nóng hổi đùi tỏi gà sốt nấm
Ấm nóng súp nui gà
3 món nóng hổi ngày mưa
Tự làm tương ớt cay nồng
Nồng Nàn Vị Chuối Mơ




Những bài viết liên quan
Bún nóng
Có những sớm mai giật mình thức dậy, ngơ ngác tưởng như nghe tiếng ai gọi rủ đi ăn bún nóng. Nhưng rồi nhận ra chẳng ai rủ mình như vậy cả. Tự bản thân ...

Lưu ý khi làm nóng thức ăn
Hâm nóng cá chỉ nên trong thời gian 4-5 phút. Thịt hay hải sản lúc làm nóng trở lại có thể cho chút giấm hoặc gia vị như rượu, gừng... sẽ thơm ngon hơn.  Tùy từng ...

Cay nồng ốc xào đập trôn
Nhắc tới ẩm thực xứ Nghệ, người ta thường nghĩ ngay tới các loại hải sản và món lươn trứ danh. Nhưng ở xứ Nghệ còn có ốc xào “đập đít” với vị béo bùi ...

Các món ăn sáng nóng hổi ở Sài Gòn
Món ăn sáng ở Sài Gòn đa dạng, phù hợp khẩu vị của nhiều người, từ những món bình dị đến những món khá cầu kỳ, với giá cả hợp lý và ngon miệng, phổ ...

Những món ăn vặt nóng hổi ở Hà Nội
Trời lạnh kèm theo mưa rả rích khiến chúng ta nhanh đói bụng và thường "lên cơn thèm" bất chợt một cái bánh giò nóng, hay ngồi vỉa hè co ro "núp" bên bếp lò ...